De Nieuwe Toneelbibliotheek

Boekjeslijst
login | registreren?
toon laatste nieuws
Nieuws

Zes keer Jon Fosse in de collectie

De nieuwe Toneelbibliotheek is er trots op nu al zes vertalingen van het toneelwerk van de Noorse toneelschrijver Jon Fosse inde reeks te hebben!

#531
Er gaat iemand komen
Vertaling: Karst Woudstra
1996

#483
Eg er vinden / Ik ben de wind
Vertaling: de Koning, van Rijn, De Schrijver
2007

#259
Droom in de Herfst
Vertaling: Tom Kleijn
1999

#258
De nacht zingt zijn eigen zang
Vertaling: Tom Kleijn
1997

#257
De Naam
Vertaling: Tom Kleijn
1995

#237
Deze ogen
Vertaling: Maaike van Rijn
2008

Een bespreking van het werk van Dounia Mahammed in literair tijdschrift Terras

Literair tijdschrift Terras presenteerde op 28 november haar themanummer over theater waarin werk van o.a. Anne Vegter, Frans Strijards, Renée van Marissing, Heiner Müller, Laura Broekhuysen en Dounia Mahammed. Tommy van Avermaete besprak uitgebreid het werk van Dounia Mahammed. Hier een paar fragmenten daarvan - het volledige artikel is te lezen in Terras en op onderstaande link.

 

Over salut copain

[…] Gezien de belangrijke rol die is weggelegd voor de muzikaliteit van de taal is het volgende citaat niet verwonderlijk, waarin muziek ‘de gedachte aan een andere / eerdere wereld’ is. Deze speelse formulering haakt daarop in: ‘Ik stond ergens een luchtje te scheppen, / maar wat gebeurt er: / het luchtje schept mij.’ Waar de ik aanvankelijk nog de schepper lijkt te zijn van de lucht, voltrekt zich een omkering: de ‘ik’ ontstaat juist als schepping van de lucht. Ademhaling betekent het naar binnen laten komen van de buitenlucht, maar tegelijk het binnenste vanuit het zelf naar buiten laten komen. Zo schept de ik via de ademhaling ‘een luchtje’, ademruimte in de buitenwereld. De ik schept de lucht, en de lucht omgekeerd de ik.
In deze regels schuilt de inzet van Mahammeds werk: vanuit de materialiteit en muzikaliteit van de taal trekt ze een wereld op die de bestaande wereld en de bestaande categorieën ontkent. In haar stukken hanteert ze een logica die ze zelf typeerde als een ‘logically unlogic logic’, ofwel een logica die volgens de wetten van ‘de Logica’ niet logisch is.
De formele inzet is tegelijk de politieke inzet van haar stukken. Dat wil zeggen dat het engagement vooral schuilt in de gehanteerde open vorm, waarin steeds wordt gezocht naar nieuwe betekenissen. Soms zijn die absurd, maar in hun absurditeit zit juist hun verzet tegen de normerende, voorgevormde taal en de ijzeren wetten van de bestaande logica. Mahammed schrijft niet over een andere wereld, door hun open vorm en idiosyncratische logica zijn haar stukken die andere wereld. Ze vertrekt weliswaar vanuit de werkelijkheid, maar transformeert die werkelijkheid tot iets dat een begin van iets anders is. Een begin zonder eind, dat is cruciaal. De programmatische slotregels van Salut copain luiden niet voor niets: ‘Misschien moeten we gewoon / geen einde maken. / Alleen een begin. / Dan kan altijd alles nog gebeuren. / Een begin dat blijft.’ […]

 

Over w a t e r w a s w a s s e r

[…] Ook op het niveau van de taal streeft Mahammed eerder veelvoudigheid dan eenheid na. W a t e r w a s w a s s e r bevat grote stukken in het Engels, met daar doorheen geweven regels in het Nederlands, Frans en Duits. In Salut copain diende die meertaligheid zich al voorzichtig aan doordat de grootmoeder even (Algerijns) Arabisch spreekt. In beide stukken lijkt Mahammed een soort talige verdubbeling van de werkelijkheid door te voeren. Als de door haar ervaren werkelijkheid uit (minstens) vier talen bestaat (wat gezien haar geboorteplaats, Brussel, bepaald niet ondenkbaar is), is het dan niet accurater om die vier talen ook te gebruiken in haar stukken, in plaats van te kiezen voor één taal die de andere opslokt?
Tegelijk is de inzet ook hier om de taalsituatie uit de werkelijkheid juist niet simpelweg na te bootsen op papier, maar de voorhanden zijnde talen nieuwe verbindingen met elkaar aan te laten gaan en in elkaar te laten overlopen: ‘do you hear the sea in my ear / fait tu entends la mer dans mon oreille / feit jij hoor de zee in mijn oor / tatsache sie hören die meer in meinen ohr.’ Het is niet voor niets de zee die te horen is in het oor: de taal is vloeibaar als water. In die zin had het decor van W a t e r w a s w a s s e r net als bij een van de opvoeringen van Salut copain gerust een leeg zwembad kunnen zijn, waar het lichaam van Dounia Mahammed en de taal die zij spreekt de plaats van het water innamen. […]

 

https://tijdschriftterras.nl/zie-door-mij-lucht-vliegen-over-het-theateroeuvre-van-dounia-mahammed/

De Nieuwe Toneelbibliotheek bestaat vandaag officieel 10 jaar!

Uitgelicht

Een nieuw WITboekje in de reeks

inkijken bestellen

De wittereeks in de collectie vanDe NIeuwe Toneelbibliotheek is er om dat werk te publiceren dat in de vaste format niet past. Het geeft de schrijver/kunstenaar zogezegd een carte blanche. Los van het formaat kan alles anders.

Deze keer gaat het om een draaiboekje van de Vlaamse kunstenaar en theatermaker Stefanie Claes die een draaiboekje tekende van de voorstelling zonder tekst Mia Kermis.

‘Mia Kermis’ is een ode aan alle vondelingen en aan de verbeelding en nieuwsgierigheid naar onze oorsprong. Met zelfgemaakte poppen en tekeningen vertelt Claes het woordeloze verhaal van Mia Kermis, een vondeling die opgroeit en op zoek gaat naar zichzelf, om zo zelf te kunnen groeien. Een intieme miniatuurvoorstelling voor volwassenen waarbij kinderen welkom zijn.'

Niet toneelspelen en vijftig andere spelaanwijzingen

inkijken bestellen

In een spelles of een repetitie op de vloer krijgt een toneelspeler vaak aanwijzingen waarvan de betekenis onduidelijk is. Bijvoorbeeld: ‘Maak het groter. Pak het vakmatiger aan, maar hou de intentie vast. Niet nadenken’. De aanwijzingen hebben het karakter van vaktermen. Ze worden zo vanzelfsprekend gebruikt dat het lijkt alsof er algemeen geldende definities voor zijn. Maar dat is niet zo. Daarom is er dit boekje waarin twaalf theaterdocenten en -studenten, samen een afspiegeling van de gemiddelde bevolking van een toneelschool, eenenvijftig theatertermen hebben verklaard.

Gesprekken op het toneel over verschillen en overeenkomsten

inkijken bestellen

Een zoektocht van twee dolende zielen naar common ground. Samen vertellen de gesprekken een overkoepelend verhaal over twee mannen die, ondanks hun verschillen, aftasten waar hun levens elkaar raken en verrijken. Of waar ze elkaar misschien met rust moeten laten. In het openhartige gesprek dat rond deze verschillen ontstaat, wordt het publiek uitgenodigd om mee te denken en zelf een positie te bepalen.